Rada Miasta Krakowa podjęła decyzję o nieprzeprowadzaniu ponownych konsultacji społecznych dotyczących przebudowy ulicy Starowiślnej. Decyzja zapadła 4 czerwca 2025 roku, pomimo apeli radnych Dzielnicy I Stare Miasto oraz części mieszkańców, którzy wyrażali obawy związane z planowanym wprowadzeniem ruchu jednokierunkowego na tej jednej z kluczowych arterii miasta. Projekt przebudowy, który obejmuje odcinek od skrzyżowania z ul. Dietla do mostu Powstańców Śląskich, zostanie zrealizowany zgodnie z dotychczasowymi założeniami, a prace mają rozpocząć się w 2026 roku i potrwać do końca 2027 roku.
Kontrowersje wokół konsultacji
Spór o przebudowę ulicy Starowiślnej toczy się od miesięcy, a jednym z głównych punktów zapalnych jest decyzja o wprowadzeniu ruchu jednokierunkowego dla samochodów w kierunku Wisły. Radni Dzielnicy I Stare Miasto, na czele z przewodniczącym Janem Hoffmanem, argumentowali, że konsultacje przeprowadzone w 2020 roku, w czasie pandemii COVID-19, były niewystarczające. Ograniczenia związane z lockdownem miały wpłynąć na niską frekwencję i utrudnić mieszkańcom wyrażenie opinii. „Konsultacje przeprowadzone online w czasie pandemii nie spełniają standardów wiarygodności. Formularze można było wypełniać wielokrotnie, bez weryfikacji tożsamości” – przekonywał Hoffman, apelując o nowe konsultacje, które pozwoliłyby lepiej uwzględnić potrzeby mieszkańców.
Mieszkańcy i radni wskazywali, że zmiana organizacji ruchu może prowadzić do poważnych utrudnień komunikacyjnych, szczególnie dla mieszkańców Starego Miasta, Płaszowa, Bieżanowa czy Prokocimia. Obawiano się wydłużenia codziennych podróży, większych korków i wykluczenia komunikacyjnego. „Jeden kierunek na ulicy Starowiślnej może doprowadzić do paraliżu części miasta” – podkreślała radna Grażyna Fijałkowska z Platformy Obywatelskiej.
Argumenty miasta i decyzja o kontynuacji projektu
Władze Krakowa, wspierane przez Zarząd Dróg Miasta Krakowa oraz wiceprezydenta Stanisława Kracika, stanowczo sprzeciwiły się ponownym konsultacjom. Kluczowym argumentem było ryzyko utraty unijnego dofinansowania w wysokości 82 milionów złotych, które stanowi blisko 80% szacowanego kosztu inwestycji, wynoszącego około 130 milionów złotych. „Nie możemy teraz zdecydować się na konsultacje projektu, który jest gotowy. To zbyt poważna kwota, żebyśmy sobie nią igrali” – stwierdził Kracik. Zmiana zakresu projektu na tym etapie mogłaby uniemożliwić skorzystanie z funduszy unijnych, ponieważ dokumentacja projektowa stałaby się nieaktualna, a nabór na tego typu projekty jest już zamknięty.
W obronie obecnego projektu wypowiedział się także radny Łukasz Maślona z klubu Kraków dla Mieszkańców. Podkreślał, że konsultacje w 2020 roku, mimo ograniczeń pandemicznych, były zgodne z procedurami, a ich wynik odzwierciedlał oczekiwania mieszkańców dotyczące większej ilości zieleni, bezpieczeństwa pieszych i rowerzystów oraz priorytetu dla komunikacji tramwajowej. „Chcą państwo podważyć to, co mieszkańcy wypracowali. Sprawczość nowych konsultacji byłaby zerowa” – argumentował Maślona.
Zakres przebudowy
Planowana przebudowa ulicy Starowiślnej obejmuje modernizację odcinka o długości około 969 metrów, od skrzyżowania z ul. Dietla do mostu Powstańców Śląskich. Projekt zakłada gruntowną modernizację torowiska tramwajowego, jezdni, chodników, systemów odwodnienia i oświetlenia. Przebudowane zostaną także skrzyżowania z ulicami Berka Joselewicza, Miodową, Dajwór, Rzeszowską, Przemyską, św. Wawrzyńca i Podgórską. Na skrzyżowaniu ulic Podgórskiej, św. Wawrzyńca i Halickiej powstanie rondo, a połączenia z ulicami Miodową i św. Wawrzyńca zostaną zaślepione, co ma zmniejszyć natężenie ruchu w tych miejscach. Most Powstańców Śląskich zyska nową nawierzchnię, oświetlenie oraz zmodernizowaną konstrukcję nośną i system odwodnienia.
Ważnym elementem projektu jest wprowadzenie pasa zieleni, szerszych chodników, oddzielnego pasa dla rowerzystów oraz priorytetu dla tramwajów poprzez wydzielenie torowiska. Nowe przystanki tramwajowe „Miodowa” i „Św. Wawrzyńca” będą wyposażone w perony wiedeńskie i wiaty, a zastosowanie prefabrykowanych płyt monolitycznych oraz mat wibroizolacyjnych ma ograniczyć hałas i wibracje.
Reakcje mieszkańców i dalsze kroki
Decyzja o nieprzeprowadzaniu ponownych konsultacji wywołała mieszane reakcje. Część mieszkańców, szczególnie tych popierających ideę „zielonej Starowiślnej”, popiera projekt, widząc w nim szansę na poprawę estetyki i funkcjonalności ulicy. Inni, zwłaszcza kierowcy, wyrażają niezadowolenie, obawiając się utrudnień w ruchu. „Mieszkańcy Kazimierza powinni móc poruszać się sprawnie, a nie stać w korkach” – komentował radny Wojciech Jakubowski. Na platformie X pojawiły się głosy krytykujące decyzję radnych, takie jak post użytkownika
@SKolemba: „Kraków: ul. Starowiślna będzie jednokierunkowa, ale za to zielona. 24 radnych miasta zagłosowało przeciwko ponownym konsultacjom z mieszkańcami miasta. Na pohybel…”.
Miasto podkreśla, że harmonogram inwestycji jest już ustalony, a umowa na dofinansowanie ma zostać podpisana w ciągu dwóch tygodni od decyzji rady. Pozwolenie na realizację inwestycji drogowej (ZRID) planowane jest na połowę 2026 roku, a prace mają ruszyć w wakacje 2026 roku. Koalicja Ruchów Krakowskich, która broni projektu, argumentuje, że ruch jednokierunkowy jest optymalnym rozwiązaniem, umożliwiającym pogodzenie interesów pieszych, rowerzystów, pasażerów tramwajów i kierowców, przy jednoczesnym wprowadzeniu zieleni i poprawie bezpieczeństwa.
Podsumowanie
Decyzja o nieprzeprowadzaniu ponownych konsultacji społecznych w sprawie przebudowy ulicy Starowiślnej zamyka dyskusję na temat organizacji ruchu, ale nie kończy kontrowersji. Miasto stawia na realizację projektu, który ma uczynić ulicę bardziej zieloną, bezpieczną i przyjazną dla pieszych oraz rowerzystów, kosztem zmiany w organizacji ruchu. Czy obawy mieszkańców dotyczące korków i wykluczenia komunikacyjnego okażą się uzasadnione? Odpowiedź przyniosą najbliższe lata, gdy przebudowa stanie się rzeczywistością.
